Ngân sách không phải cái túi từ thiện

Chủ nhật, 11/05/2008

Đại biểu Nguyễn Thị Kim Tiến (Hà Tĩnh): phân bổ của trung ương có quá rộng tay?

Sáng 10-5, Quốc hội thảo luận về quyết toán ngân sách nhà nước năm 2006. Đại biểu Bùi Quang Bền (Kiên Giang) đã khá gay gắt trước các vi phạm thu chi ngân sách quá lớn. Theo báo cáo quyết toán ngân sách, chi sai phải thu hồi khoảng 2.000 tỉ đồng nhưng mới thu được chưa đến 50%.

Nợ đọng thuế cũng quá nhiều, riêng nợ thuế nhập khẩu và thuế nội địa đã lên tới trên 7.000 tỉ đồng (trong đó nợ khó có khả năng thu hồi khoảng 4.379 tỉ đồng).

"Có tham nhũng trong đó hay không?"

Từ các con số này, đại biểu (ĐB) Bền cho rằng công tác quản lý thu, chi ngân sách chưa chặt chẽ đã gây thiệt hại rất nghiêm trọng cho ngân sách. "Trong khi Chính phủ kêu gọi người dân tiết kiệm để chống lạm phát, để xây dựng phát triển đất nước thì các khoản thất thoát lớn từ ngân sách nhà nước thế này mà không có biện pháp xử lý thì không thể chấp nhận được" - ĐB Bùi Quang Bền phê phán và kiến nghị "nên có kiểm tra cụ thể từng khoản vi phạm thu, chi ngân sách xem có tiêu cực, tham nhũng trong đó hay không".

Nhận xét "nhìn bản quyết toán thấy nó hơi chói" vì tốc độ tăng trưởng của các doanh nghiệp rất cao nhưng ngân sách lại thất thu, ĐB Trần Du Lịch (TP.HCM) đặt câu hỏi: có tình trạng chuyển giá hay không? Theo ĐB Lịch, ở TP.HCM, đến 70% các doanh nghiệp FDI luôn khai lỗ dù làm ăn tốt, tức là lời thật lỗ giả. Phương pháp của họ là chuyển giá, tức là tìm mọi thủ đoạn để không sinh lãi nhưng công ty mẹ vẫn có lãi. Ông Lịch yêu cầu Bộ Tài chính trả lời hiện tượng chuyển giá ở VN đã nghiêm trọng cỡ nào bởi nếu không rút kinh nghiệm, đây sẽ là thiệt hại rất lớn cho đất nước.

ĐB Nguyễn Thị Kim Tiến (Hà Tĩnh) phân tích bản quyết toán ngân sách năm 2006 và đặt câu hỏi: phân bổ của trung ương có quá rộng tay khi túi tiền của mình còn rất thiếu thốn? Bà Tiến nhắc lại: cuối năm 2007, các phương tiện thông tin đại chúng nói rất nhiều về kết quả kiểm toán nhà nước và những sai phạm, nhưng vấn đề xử lý đến đâu?

Trong các khoản chi ngân sách, ĐB Lê Quốc Dung (Thái Bình) cũng thấy "còn nhiều điều không bình thường cần được làm rõ”. Theo ông Dung, chi chương trình ứng dụng khoa học về nông thôn và miền núi chưa thực hiện được một đồng nào trên 36 tỉnh. Trợ cấp cho những lĩnh vực đối tượng xã hội chỉ thực hiện được 10%.

Trong khi đó, chi ngân sách cho những hội nghề nghiệp lên tới 211 tỉ đồng/năm. Ông Dung cho rằng "mức trên là quá nhiều vì Quốc hội - cơ quan quyền lực lớn nhất - mỗi năm cũng chỉ tiêu 314 tỉ đồng". Theo ông Dung, nhiệm vụ nào của xã hội thì xã hội phải lo, nhiệm vụ nào của ngân sách nhà nước thì ngân sách nhà nước lo. Ngân sách không phải là cái túi để chúng ta bốc cho mọi chỗ như một túi từ thiện.

Vẫn còn bất cập, thất thoát

Cũng theo ĐB Lê Quốc Dung, hiện còn sơ hở có thể gây thất thoát vì một số khoản chi ngân sách lớn nhưng lại để ngoài ngân sách, trong đó có vốn ODA. Trái phiếu Chính phủ đầu tư cho những chương trình quan trọng cũng không đưa vào quản lý ngân sách. Do những khoản này ảnh hưởng đến tài khóa nên ông Dung kiến nghị cần sửa luật để đưa tất cả những khoản trên vào chi ngân sách để quản lý chặt chẽ. Điều này cũng giúp tỉ lệ bội chi mà Quốc hội quyết định dưới 5% là chính xác hơn.

ĐB Phan Đức Hưởng (Vĩnh Long) thì băn khoăn cách giao chỉ tiêu thu ngân sách cho địa phương thường cứ năm sau cao hơn năm trước. Ông Hưởng đồng ý tăng là đúng nhưng "tỉ lệ quá cao, hơn cả tốc độ phát triển kinh tế của tỉnh". ĐB Phan Đức Hưởng cho biết địa phương luôn đánh giá chỉ tiêu cao nhưng cuối cùng hầu hết đều thu vượt. Từ thực tế nhiều người dân kêu thuế nặng, ông Hưởng đề nghị Bộ Tài chính, Chính phủ nên lưu ý giải quyết vấn đề này cho tiến bộ hơn.

Phát biểu trả lời ĐB Trần Du Lịch hỏi "có chuyện chuyển giá không", Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh nói: "Chắc là có, nhưng để kiểm soát, chúng tôi đã làm rất nhiều. Cũng có cái kiểm soát được, có cái nói thật với Quốc hội là không kiểm soát được".

Về xử lý kết quả của kiểm toán, Bộ trưởng Vũ Văn Ninh cho biết giữa cơ quan kiểm toán, cơ quan thanh tra với các chủ đầu tư vẫn còn đang có thảo luận để làm rõ vấn đề. Kiểm toán kết luận nhưng chủ đầu tư vẫn đang giải trình, chưa nhất trí hoàn toàn nên chưa thực hiện được.

Về nợ thuế, Bộ trưởng Vũ Văn Ninh cũng trình bày có những khoản nợ đọng không có khả năng thu hồi vì liên quan đến các vụ án đang xử hoặc những doanh nghiệp "ma" bỏ trốn. "Bây giờ tìm không ra địa chỉ nên vẫn phải treo ở đó”.