Ở Campuchia, có lẽ mọi thứ chỉ là tương đối bởi thời gian ở đây dường như trôi chậm chậm như cuộc sống thanh bình và đôi chút hoài niệm. Khi đến xứ sở này bạn có thể ngắm muôn điều lạ lùng đang trôi chảy trên các con đường.

Hình ảnh những chiếc xe khách chở đầy người trên móc lúc lắc chạy, những dĩa côn trùng như dế cơm, cà cuống, cào cào, ễnh ương… khiến tôi có cảm giác như đang quay lại những năm 80, 90 (TK20) của đất nước mình, rất lạ là quen, rất xa mà gần.

Những điều lạ lùng

Thủ đô Phnompenh là một thành phố nhỏ nhịp sống không quá ồn ào, bạn có thể khám phá rất nhiều điều thú vị ở nơi đây. Ngày đầu tiên, khi đoàn của chúng tôi đi thăm Cung điện Hoàng gia thì điều thu hút tôi nhất không chỉ là sự quyến rũ của công trình kiến trúc tuyệt đẹp được quay mặt về đại lộ Sothearos nhìn ra sông Mekong mà chính là những hoạt động 2 bên bờ sông với những quán cóc trải chiếu la liệt bên 2 bờ dành cho khách ngồi xem ti vi, nhậu lai rai, thưởng thức gió trời. Du khách đến Phnompenh sẽ không thể bỏ qua Chùa Bạc. Ngôi chùa có nền được lát 5.329 viên gạch bằng bạc ròng có chạm hoa văn tỉ mỉ.

Sự mâu thuẫn

Khi dạo quanh thủ đô nhỏ bé này, tôi cảm nhận rõ sự mâu thuẫn đến kỳ lạ. Bên ngoài vỉa hè trước cổng vào, Bào tàng diệt chủng Toul Sleng huyên náo ồn ào với những chiếc xe ôm, xe tuk – tuk, những người bán hàng rong nhưng chỉ cần bước qua cổng, tôi như bị nhấn chìm vào không khí chết chóc ớn lạnh. Khi bước thầm qua những phòng học đục xuyên tường của ngôi trường tôi đã không khó khăn gì khi hình dung ra nơi đã từng bị biến thành trại tập trung – lò sát sinh khủng khiếp nhất dưới chế độ Pol Pot. Trái với không khí ảm đạm ở đây khi ghé qua Bảo tàng quốc gia, tôi lại có cảm giác khác hẳn. Với hơn 5.000 hiện vật quý qua các triều đại của đế chế Khmer, nền văn minh Angkor với những ký ức rực rỡ, huy hoàng như được tái hiện đại toàn bộ. Đến Campuchia, điều kiêng kỵ nhất đối với các du khách là không sờ lên đầu các bức tượng vì sự sùng kính, linh thiêng và cũng tránh xoa đầu tụi trẻ con vì lý do gần tương tự. Trong nhiều ngôi đền, chùa ở các điểm tham quan, các nhà sư thường rất thích nói chuyện với khách nước ngoài bằng tiếng Anh nhưng bạn đừng nên động chạm vào họ, nhất là phụ nữ. Nếu không, đó sẽ là một sự xúc phạm ghê gớm.

Giống như nhiều khu chợ ở Việt Nam, giá cả trong các chợ ở đây thường được người bán nói thách từ 10 – 30%. Thậm chí, cả ở những cửa hàng lưu niệm, dù đã niêm yết nhưng giá bán vẫn… cao hơn giá mua 2 – 3 lần. Món hàng lưu niệm đặc trưng nhất của Campuchia là khăn Khmar, xarông (váy nữ), xom –pot (váy nam)… Vòng đeo tay là món quà thủ công khá đẹp và rẻ làm từ cật tre, vỏ cành thốt nốt, còn ảnh về sử thi Khmer làm bằng giấy bồi, các loại đá quý và cổ vật Khmer là những món quà lưu niệm “độc”. Du lịch ở Campuchia mỗi điểm tham quan đều có quy định riêng về việc chụp ảnh. Nếu được mang máy ảnh vào bạn sẽ bị thu tiền vé cho máy ảnh riêng. Chỉ cần ở Phnompenh từ 1 – 2 ngày là bạn có thể lên đường đi Siem Reap.

Và danh thắng thế giới

Từ Siem Reap, đi bằng ô tô cũng mất gần 6 tiếng. Hành trình này sẽ khiến du khách luôn ngỡ ngàng trước những chiếc Cầu Đá Ong được xây dựng từ thế kỷ 12 (thời kỳ Angkor) và các cây cầu cổ khác thuộc tỉnh Kampong Thom với kiến trúc độc đáo có chạm rắn thần Naga bảy đầu.

Ngoài đường bộ, du khách có thể đi đường thủy. Qua hơn 300km, du khách sẽ có dịp tận hưởng sự phóng khoáng, hùng vĩ của thiên nhiên Biển Hồ. Biển Hồ, trong mùa khô cạn chỉ rộng chừng 2.000km2 nhưng trong mùa mưa, nó sâu hơn 10m, dài trên 150km. Các thị trấn nổi trên Biển Hồ cứ theo con nước mà trở nên xa hay gần.

Với 2 khu vực chính là Angkor Thom (kinh đô lớn) và Angkor Wat (kinh đô chùa), mọi đoàn khách du lịch khi đến đây đều như bị xé lẻ bởi sự thâm u, cổ kính của bạt ngàn những cánh rừng nguyên sinh phủ đầy cây thốt nốt và cây knia. Rời mắt khỏi các phù điêu mang họa tiết chủ yếu là các vũ nữ, các chiến binh và hoa lá rất mềm mại của Angkor Wat, du khách sẽ thấy sức hút của Angkor. Đến đây, mọi chu trình như bị chậm lại. Ở bất kỳ ngóc ngách nào của Angkor, bạn cũng có thể thấy những người khách du lịch say mê chụp ảnh, những cô gái cắm cúi ghi chép lại cảm nhận về các phế tích hay sưu tầm các mẫu đá cổ.

Tôi đã từng rất thích được ngồi ngắm hoàng hôn hoặc bình minh trên đỉnh Phnom Bakeng cạnh thành Angkor để chiêm ngưỡng chùa Taprohm còn được gọi là Lăng mộ Hoàng hậu, được bao bọc bởi các cây cổ thụ và những rễ cây lớn. Bên cạnh Angkor Wat là Angkor Thom có chu vi 12km với 5 cổng thành, tường cao hào sâu bao quanh. Nét đặc trưng nhất của Angkor Thom là đền Bayon với 54 tháp được xây bằng đá ghép cao từ 25 – 43m. Mỗi tháp có 4 mặt người tạc theo các huyền thoại của nhà Phật: Tai nghe tám phương, mắt nhận bốn hướng. Tổng cộng Angkor Thom có 216 khuôn mặt với những nụ cười bí ẩn (được mệnh danh là “Nụ cười Angkor” ) gắn liền với những câu chuyện cổ tích trong thần thoại Ấn Độ Angkor Thom, kinh đô cuối cùng và thực sự là một “Thành phố vĩ đại” đúng như tên gọi của nó, là trung tâm tôn giáo và hành chính của đế chế Khmer to lớn và đầy quyền uy. Nó lớn hơn bất cứ thành phố nào ở châu Âu vào cùng thời kỳ và đã từng chứa đựng một cộng đồng khổng lồ – khoảng gần một triệu người.

Tre Today